6 augustus 1945 is een dag om nooit te vergeten. Op deze dag maakte de wereld kennis met de allesvernietigende kracht van kernwapens. De kernbom die Amerika op Hiroshima gooide, zorgde voor honderdduizenden slachtoffers. Twee dagen later volgde een tweede atoombom op Nagasaki.
Je zou hopen dat de wereld na deze ellende alle kernwapens zou vernietigen. Helaas gebeurde het tegenovergestelde. Er volgde een wapenwedloop tussen wereldmachten en er werden genoeg kernwapens gemaakt om de volledige aarde meerdere malen te verwoesten. De huidige bommen zijn bovendien vele malen sterker dan die uit 1945.
Volgens recente gegevens van instituten zoals SIPRI en de Federation of American Scientists zijn er wereldwijd nog ongeveer 12.100 kernwapens. Hoewel dit minder is dan tijdens de piek van de Koude Oorlog, moderniseren bijna alle kernmachten hun arsenaal. Dit is de top 10 van landen met kernwapens.
10. Nederland, België, Duitsland, Italië en Turkije
Deze vijf Europese landen zijn geen kernmachten in de zin dat ze de wapens zelf bezitten. Toch horen ze in dit lijstje thuis vanwege de Nuclear sharing-strategie van de NAVO. In deze landen liggen Amerikaanse kernwapens opgeslagen die in tijden van oorlog door de gastlanden ingezet kunnen worden.
In Nederland liggen er naar schatting 10 tot 20 kernwapens op de Luchtmachtbasis Volkel. Ook op de Belgische basis Kleine-Brogel liggen dergelijke wapens. Hoewel landen als Oekraïne en Kazachstan na de val van de Sovjet-Unie hun wapens inleverden, blijft deze Europese opslag een belangrijk onderdeel van de westerse verdedigingsstrategie.
9. Noord-Korea – 50 kernwapens
Noord-Korea trok zich in 2003 terug uit het Non-proliferatieverdrag en voert sindsdien regelmatig nucleaire testen uit. Ondanks internationale sancties en protesten blijft het land bouwen aan zijn arsenaal. Schattingen over het exacte aantal lopen uiteen, maar de meeste experts gaan uit van ongeveer 50 volwaardige kernkoppen.
Het land werkt daarnaast hard aan raketten die deze koppen over grote afstanden kunnen vervoeren. Het nucleaire programma van Noord-Korea is een van de grootste zorgen voor de stabiliteit in Oost-Azië.
8. Israël – 90 kernwapens
Israël hanteert een beleid van nucleaire ambiguïteit: ze bevestigen noch ontkennen het bezit van kernwapens. Toch is het een publiek geheim dat het land al decennia over een nucleair arsenaal beschikt. In 1986 kwamen de eerste harde bewijzen naar buiten via klokkenluider Mordechai Vanunu.
Er wordt aangenomen dat Israël ongeveer 90 kernkoppen heeft. Deze kunnen worden gelanceerd via raketten vanaf land, maar waarschijnlijk ook vanaf onderzeeërs. Hiermee heeft het land een sterke afschrikkende werking in de roerige regio van het Midden-Oosten.
7. India – 172 kernwapens
India ontwikkelde zijn kernwapens mede als reactie op de dreiging van buurlanden China en Pakistan. De relatie met Pakistan is al decennia gespannen, wat de aanwezigheid van kernwapens in beide landen extra riskant maakt.
India hanteert officieel een no-first-use policy. Dit betekent dat zij beloven nooit als eerste een kernwapen in te zetten in een conflict. Wel investeert het land flink in het moderniseren van zijn raketten om een geloofwaardige afschrikking te behouden. Momenteel beschikt India over zo’n 172 kernwapens.
6. Pakistan – 170 kernwapens
Buurland Pakistan startte zijn nucleaire programma nadat India succesvolle testen uitvoerde. Anders dan India heeft Pakistan geen no-first-use beleid. Het land ziet kernwapens als het ultieme middel om een aanval van het militair sterkere India te voorkomen.
Pakistan heeft de afgelopen jaren gewerkt aan tactische nucleaire wapens. Dit zijn kleinere wapens die op het slagveld kunnen worden ingezet. Ook werken ze aan de mogelijkheid om kernwapens vanaf zee te lanceren, waardoor hun arsenaal moeilijker te vernietigen is bij een eerste aanval.
5. Het Verenigd Koninkrijk – 225 kernwapens
Het Verenigd Koninkrijk heeft zijn nucleaire macht volledig geconcentreerd op zee. Het arsenaal bestaat uit Trident-raketten die aan boord van Vanguard-klasse onderzeeërs worden vervoerd. Hoewel het land het Non-proliferatieverdrag heeft getekend, is er recent een koerswijziging geweest.
Waar de Britten hun voorraad jarenlang afbouwden, is er nu weer sprake van een lichte verhoging van het maximale aantal kernkoppen. Dit wordt gerechtvaardigd door de veranderende wereldwijde veiligheidssituatie en de dreiging van landen als Rusland. In totaal bezitten de Britten ongeveer 225 kernwapens.
4. Frankrijk – 290 kernwapens
Frankrijk begon tijdens de Koude Oorlog met de ontwikkeling van zijn eigen Force de Frappe. Charles de Gaulle wilde dat Frankrijk onafhankelijk van de Verenigde Staten zijn eigen verdediging kon regelen. Hij vreesde dat de Amerikanen hun eigen steden niet op het spel zouden zetten om Parijs te redden.
Tegenwoordig heeft Frankrijk ongeveer 290 kernwapens. Het merendeel hiervan is gestationeerd op onderzeeërs, maar de Fransen beschikken ook over kruisraketten die door gevechtsvliegtuigen kunnen worden gelanceerd. Het land ziet zijn nucleaire status als een essentieel onderdeel van zijn nationale trots en Europese leiderschap.
3. China – 500 kernwapens
China is op dit moment de kernmacht die het snelst groeit. Waar het land jarenlang een relatief kleine voorraad aanhield voor minimale afschrikking, is dat beleid nu drastisch veranderd. Volgens rapporten van het Pentagon bouwt China honderden nieuwe silo’s voor intercontinentale raketten.
Momenteel wordt het aantal kernwapens op 500 geschat, maar de verwachting is dat dit aantal voor 2030 meer dan verdubbeld zal zijn. China wil een nucleaire macht worden die gelijkwaardig is aan de VS en Rusland om zijn positie als wereldmacht te verstevigen.
2. Verenigde Staten – 5.044 kernwapens
De Verenigde Staten waren het eerste land met kernwapens en zijn tot op de dag van vandaag de enige die ze ook echt hebben ingezet. Sinds het Manhattan Project in de jaren 40 heeft de VS een gigantisch arsenaal opgebouwd. Hoewel de aantallen sinds de Koude Oorlog flink zijn gedaald, moderniseert Amerika zijn wapens nu in hoog tempo.
De VS beschikken over de volledige nucleaire triade: bommenwerpers, landraketten en onderzeeërs. Hoewel ze het Non-proliferatieverdrag steunen, weigeren ze een no-first-use policy te tekenen. Ze houden de optie open om kernwapens in te zetten als antwoord op extreme niet-nucleaire dreigingen.
1. Rusland – 5.580 kernwapens
Rusland is momenteel de grootste kernmacht ter wereld wat betreft het totale aantal kernkoppen. Sinds de Nucleaire wapenwedloop in de Koude Oorlog heeft Rusland altijd geprobeerd om minstens gelijkwaardig te blijven aan de VS. Na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie bleven de meeste wapens in Russische handen.
Het land beschikt over ongeveer 5.580 kernwapens, waarvan er een groot deel direct inzetbaar is. De laatste jaren heeft president Poetin herhaaldelijk verwezen naar dit arsenaal om andere landen te waarschuwen zich niet te bemoeien met Russische militaire operaties. Hoewel de Amerikaanse technologie vaak als superieur wordt gezien, blijft de Russische overmacht in aantallen een angstaanjagend feit.
