Pretparken beloven ons magie, avontuur en onvergetelijke herinneringen. Maar soms gaat het spectaculair mis. Van miljardenverspilling tot schandalen, van gevaarlijke attracties tot complete spooksteden – deze tien pretparken bewezen dat dromen ook kunnen veranderen in nachtmerries. En ja, ook Nederland heeft zijn eigen pretparkflops. Stap in voor een rit door de donkerste hoofdstukken uit de pretparkgeschiedenis.
10. Het Land van Ooit, Nederland
Marc Taminiau was exploitatiedirecteur van de Efteling, maar miste daar de sprookjessfeer door “al het achtbanengeweld.” In 1989 opende hij zijn eigen park in Drunen: Het Land van Ooit, waar kinderen de baas waren en ouders slechts “lakeien.” Het park had een eigen valuta (de Ooitsent), een eigen groet (“Tot Ooit!”) en bezoekers moesten een visum kopen om binnen te komen.
Het concept was uniek: theater in plaats van achtbanen, met Herman van Veen als eerste baron en zijn Alfred Jodocus Kwak als mascotte. De formule sleet echter. De buitenattracties waren weersafhankelijk, de bezoekersaantallen liepen terug en de financiële problemen stapelden zich op. Meerdere doorstarts volgden.
Ondertussen stortte Taminiau zich op een Belgische spin-off: Ooit Tongeren. Die opende in juni 2007 met 25 miljoen euro aan Vlaamse subsidies – en ging na 74 dagen failliet. Twee maanden later volgde het Nederlandse park.
De gemeente Heusden kocht het terrein voor 15 miljoen euro en investeerde nog eens miljoenen in herstel. Het iconische roze kasteel werd teruggebracht naar zijn originele steenkleur. Na jaren leuren werd het terrein met verlies verkocht.
9. Wonderland Amusement Park, China
Dertig kilometer buiten Beijing verrees in de jaren ’90 wat het grootste pretpark van Azië had moeten worden. Het centerpiece: een sprookjeskasteel dat verdacht veel leek op Cinderella Castle van Disney. In 1998 stopte de bouw abrupt – het geld was op na een conflict met lokale grondeigenaren.
Wat volgde was surrealistisch. Lokale boeren claimden het terrein terug en begonnen gewassen te verbouwen tussen de half gebouwde attracties. Koeien graasden in de schaduw van het gotische kasteelskelet. Een poging om de bouw in 2008 te hervatten mislukte ook.
Het nooit geopende park werd in 2013 gesloopt. Op dezelfde plek staat nu een outlet shopping center – de Badalang Outlets.
8. Rivoli Rotterdam, Nederland
Hennie van der Most is een legende in de pretparkwereld. Hij bouwde succesvol Wunderland Kalkar in een nooit gebruikte kerncentrale. In 2012 begon hij aan zijn magnum opus: een attractiepark op het terrein van een oude afvalcentrale aan de Rotterdamse Maashaven. Het zou de skyline van Rotterdam completeren, samen met de Euromast aan de overkant.
Sindsdien is het park al minstens vijf keer van naam veranderd (Speelstad, Attractiepark Rotterdam, Rivoli) en zijn er tientallen openingsdata aangekondigd en gemist. Meer dan 50 miljoen euro is geïnvesteerd, maar bezoekers kunnen nog steeds niet naar binnen. Er staat een frame van een achtbaan, een restaurant, en een helikopterplatform – maar geen werkend pretpark.
In januari 2026 heeft de gemeente Rotterdam de gesprekken over verlenging van de erfpacht definitief gestaakt. Van der Most mag tot 2030 blijven, zonder verlenging is het park gedoemd. De 75-jarige ondernemer weigert op te geven en zoekt nu particuliere investeerders via certificaten.
De film “Pretpark Hennie” ging eind januari 2026 in première op het Internationaal Film Festival Rotterdam. Een portret van de koppige ondernemer wiens droom langzaam verandert in een nachtmerrie – of toch niet?
7. Wonderland Eurasia, Turkije
Met 17 achtbanen, meer dan 2.000 attracties en een prijskaartje van ruim 800 miljoen dollar zou Wonderland Eurasia in Ankara het grootste pretpark van Europa worden. President Erdoğan noemde het trots “een symbool van nationale trots” bij de opening in maart 2019.
Twee dagen na de opening ging het al mis: een achtbaan ging kapot en bezoekers moesten worden geëvacueerd. De toiletten waren smerig, delen van het park waren nog niet af, en attracties werkten niet. Het park trok veel minder bezoekers dan de gehoopte 5 miljoen per jaar.
In februari 2020 – nog geen jaar na opening – sloot het park definitief. De exploitant kon de salarissen en elektriciteitsrekeningen niet meer betalen. Nu staat het 1,3 miljoen vierkante meter grote terrein te verloederen, met roestende dinosaurusbeelden en verwaarloosde achtbanen als stille getuigen.
6. Euro Disney, Frankrijk
Misschin een beetje vreemd om Disneyland Paris in een lijst van mislukte pretparken te zetten – het is nu het meest bezochte pretpark van Europa. Bij de opening in 1992 was “Euro Disney” een regelrechte ramp die het hele Disney-imperium bijna ten onder bracht.
De problemen begonnen al voor de opening. Franse intellectuelen noemden het project een “culturele Tsjernobyl.” Lokale boeren protesteerden. Bij de opening kwamen 25.000 bezoekers in plaats van de verwachte 60.000. Binnen een maand had een kwart van het personeel ontslag genomen vanwege slechte arbeidsomstandigheden.
In 1994 had Euro Disney 3 miljard dollar schuld. Het bedrijf stond op het randje van faillissement. Pas na een grote herstructurering, de opening van Space Mountain in 1995, en de naamswijziging naar “Disneyland Paris” begon het herstel.
5. Hard Rock Park, VS
Myrtle Beach, South Carolina: een vakantieoord populair onder golfers en strandtoeristen met een beperkt budget. Niet bepaald de ideale locatie voor een 400 miljoen dollar kostend rock-‘n-roll-themapark. Toch opende Hard Rock Park daar in april 2008.
De timing was rampzalig – de financiële crisis van 2008 begon net. Bovendien paste het thema niet bij de doelgroep: golfers komen niet voor achtbanen, en budgettoeristen geven geen $50 uit aan een pretparkticket.
Na vijf maanden sloot Hard Rock Park. Het ging bankroet, heropende kort als “Freestyle Music Park,” en sloot definitief in 2009. Vrijwel alle experts hadden de mislukking voorspeld – de investeerders luisterden niet.
4. Star Wars: Galactic Starcruiser, VS
Disney’s meest ambitieuze project ooit: een volledig immersieve Star Wars-ervaring waarbij gasten twee nachten doorbrachten op een “ruimteschip.” Rollenspel met personages, lightsaber-training, geheime missies – het klonk als een droom voor elke Star Wars-fan.
Er was één probleem: de prijs. Vanaf $4.800 voor twee personen voor twee nachten. Geen zwembad, geen gym, en je mocht het “schip” eigenlijk niet verlaten. Voor die prijs verwachtten gasten Luke Skywalker of Darth Vader – ze kregen personages uit de nieuwste trilogie.
Na de eerste maanden liepen de boekingen dramatisch terug. In mei 2023 kondigde Disney de sluiting aan – amper 18 maanden na opening. De afschrijving: 250 miljoen dollar.
Bovenstaande 4 uur durende YouTube-video van Jenny Nicholson over haar teleurstellende ervaring ging viral met miljoenen views – en werd het definitieve postmortem van Disney’s meest prestigieuze mislukking.
3. Heritage USA, VS
Jim en Tammy Faye Bakker waren in de jaren ’80 de bekendste tv-evangelisten van Amerika. Hun droom: een “christelijk Disneyland” waar gelovige families konden genieten zonder “zondige verleidingen.”
Heritage USA in South Carolina groeide uit tot het op drie na meest bezochte pretpark van Amerika. Het had een waterpark, een gigantisch hotel met 501 kamers, winkels en dagelijks een Vegas-achtige kruisigings-heropvoering. Op het hoogtepunt trok het 6 miljoen bezoekers per jaar.
Toen kwam het schandaal. Bakker bleek 159.903 “lifetime partnerships” te hebben verkocht voor $1.000 per stuk – terwijl er maar plaats was voor 25.000. Het geld ging naar zijn eigen luxeleventje. Ondertussen kwam ook een seksueel schandaal naar buiten.
Bakker werd veroordeeld voor 24 aanklachten van fraude en kreeg 45 jaar cel. Heritage USA sloot in 1989 na orkaan Hugo. Elk van de 165.000 investeerders kreeg $6,54 terug van hun $1.000 investering.
2. Action Park, Het gevaarlijkste pretpark ter wereld
In Action Park veranderde een leuk dagje naar een waterpark al snel in een bloederige nachtmerrie. Het park in New Jersey had niet voor niets bijnamen als Accident Park. Eigenaar Gene Mulvihill vond veiligheidsregels onzin. Bezoekers moesten zelf inschatten of ze een attractie zouden overleven.
Neem de Cannonball Loop, een glijbaan met een looping. Tijdens een testvlucht met een pop werd het hoofd van de romp gerukt. Mulvihill liet zich niet afschrikken. Hij bood zijn personeel 100 dollar om de baan uit te proberen. De bezoekers volgden snel. Zij kwamen er vaak met gebroken neuzen en tanden weer uit.
De beruchte Alpine Slide was weinig meer dan een betonnen glijbaan waar je met een karretje vanaf denderde. Zeker 26 mensen liepen zwaar hoofdletsel op. Ook het golfslagbad was een drama. De golven waren zo krachtig dat strandwachten dagelijks tientallen mensen uit het water visten. Drie bezoekers overleefden het niet.
1. Pripyat Pretpark, Oekraïne
Het pretpark van Pripyat zou openen op 1 mei 1986. De stad had 50.000 inwoners, voornamelijk werknemers van de nabijgelegen kerncentrale. Het park had een reuzenrad, botsauto’s en schommelschepen. Alles stond klaar.
Vijf dagen voor de geplande opening, op 26 april 1986, ontplofte reactor 4 van de Tsjernobyl-kerncentrale.
De attracties werden één dag gebruikt – op 27 april, toen de bevolking werd geëvacueerd en het reuzenrad kortstondig draaide om de inwoners te kalmeren voordat ze de bussen in stapten. Ze zouden nooit terugkeren.
Vandaag staat het roestige reuzenrad van Pripyat er nog steeds – radioactief en verlaten. Het is letterlijk het meest iconische beeld van verlaten dromen ter wereld.
Sinds de HBO-serie “Chernobyl” (2019) is het verlaten pretpark een populaire toeristische trekpleister geworden – mits je je niet stoort aan de verhoogde stralingswaarden.
