Je koopt een duur ticket voor een concert van je favoriete band, en wacht vol spanning op dat ene iconische intro. De lichten gaan uit, de setlist vordert, maar de ultieme klapper blijft uit.
1. Radiohead – Creep
Met ‘Creep’ brak de Britse band Radiohead in 1993 wereldwijd door. Het nummer werd het anthem van een generatie onbegrepen gitaarrockers. Het succes had een verstikkend effect op frontman Thom Yorke. De band werd overal geassocieerd met die ene melodie, terwijl hun muzikale ambities veel verder reikten dan simpele grunge-akkoorden.
Yorke noemde het nummer publiekelijk ‘Crap’ en schreeuwde tijdens concerten regelmatig naar fans dat ze moesten opzouten als ze erom vroegen. De band voelde zich gereduceerd tot een eendagsvlieg. Ze schrapten het nummer jarenlang volledig uit hun setlists om ruimte te maken voor hun experimentele elektronische werk.
2. Oasis – Wonderwall
Geen kampvuur is veilig voor ‘Wonderwall’. Het nummer maakte de broers Gallagher in één klap wereldsterren. Iedereen kent het, iedereen zingt het mee, en precies daar wringt de schoen bij de man die het avond aan avond moest zingen.
Liam Gallagher heeft er nooit een geheim van gemaakt dat hij braakneigingen krijgt als hij de eerste gitaarakkoorden hoort. Hij verklaarde in interviews dat hij het nummer haat en dat het hem de keel uithangt om overal ter wereld als ‘meneer Wonderwall’ te worden aangesproken.
3. Led Zeppelin – Stairway to Heaven
Door velen beschouwd als het beste rocknummer aller tijden. De opbouw van akoestisch getokkel naar een gierende gitaarsolo is legendarisch. Zanger Robert Plant kijkt daar echter heel anders naar; voor hem is het een relikwie uit een ver verleden dat zijn latere creatieve ontwikkeling blokkeerde.
Plant weigerde tijdens reünies en soloptredens steevast om de evergreen in te zetten. Hij grapte ooit dat hij overal galbulten krijgt als hij die tekst weer moet zingen en dat het destijds een aardig nummer was voor een specifieke periode, maar dat de constante verering ervan hem mateloos irriteert.
4. Nirvana – Smells Like Teen Spirit
Dit nummer stootte in 1991 Michael Jackson van de troon en maakte grunge mainstream. Frontman Kurt Cobain werd tegen zijn wil gebombardeerd tot de stem van een apathische generatie. Die rol paste hem als een veel te strakke jas.
Cobain raakte zo gefrustreerd door het feit dat het publiek alleen voor dit nummer kwam, dat hij het tijdens de latere Nirvana-tours weigerde te spelen. Als de band het onder zware druk van de concertpromotor toch inzette, vernielde Cobain de gitaarriff vaak bewust of zong hij de tekst met valse ironie om het nummer te saboteren.
5. Madonna – Like a Virgin
Met ‘Like a Virgin’ zette Madonna jezelf halverwege de jaren tachtig definitief op de kaart als popicoon. Het nummer is onlosmakelijk verbonden met haar vroege imago van kanten handschoentjes en provocerende teksten. Juist dat nostalgische plaatje is iets waar de popkoningin al decennia ruzie mee heeft.
Madonna leeft in het heden en verafschuwt het herkauwen van haar oude hits. Ze verklaarde in een radioprogramma dat ze het nummer pas weer zingt als iemand haar dertig miljoen dollar cash geeft. Als ze het tijdens een zeldzame tournee toch op de setlist zet, wordt het nummer zo onherkenbaar verbouwd tot een duistere baslijn dat de vrolijke popvibe volledig verdwenen is.
6. REM – Shiny Happy People
Het vrolijke, bijna infantiele ‘Shiny Happy People’ werd in 1991 een gigantische wereldhit voor REM. Het nummer week qua toon volledig af van de melancholische en politiek geëngageerde gitaarrock waar de band uit Georgia om bekendstond. Dat succes achtervolgde hen nog jaren.
Zanger Michael Stipe kreeg al snel een diepe afkeer van de suikerzoete melodie. Hij vond dat het nummer geen enkele diepgang had en schrapte het resoluut uit elke live-set na de promotietour.
De band weigerde zelfs om het nummer op te nemen in hun officiële greatest hits-compilaties.
7. Beastie Boys – (You Gotta) Fight for Your Right (To Party!)
Het was bedoeld als een parodie op de hersenloze Amerikaanse ‘frat boy’-cultuur vol bier en machogedrag. De ironie wilde echter dat de doelgroep de grap niet begreep en het nummer adopteerde als hun ultieme feestanthem. De Beastie Boys zagen hun grap veranderen in hun grootste commerciële succes.
De band raakte doodziek van het publiek dat bij concerten opdaagde: precies de types die ze belachelijk probeerden te maken. Ze besloten al snel om het nummer nooit meer live ten gehore te brengen.
In hun biografie gaven ze toe dat het nummer artistiek gezien een enorme misrekening was omdat de satire volledig de mist in was gegaan.
8. Lorde – Royals
De Nieuw-Zeelandse zangeres Lorde was pas zestien jaar oud toen ze met ‘Royals’ de wereld veroverde. Het minimalistische popnummer bekritiseerde de overdreven luxe in de moderne popmuziek. Hoewel het haar in één klap op de kaart zette, begon het nummer muzikaal gezien al snel te wringen bij Lorde.
Ze vond dat de melodie klonk als een oude Nokia-ringtone en dat het nummer muzikaal gezien niet goed in elkaar zat. Tijdens her latere tours verving ze de originele versie vaak door alternatieve arrangementen om de herinnering aan haar tienerhit te overschrijven.
9. Weezer – Buddy Holly
Het vrolijke ‘Buddy Holly’ met de iconische videoclip op de set van Happy Days lanceerde de carrière van Weezer. Het nummer bezit een van de meest herkenbare gitaarriffs uit de jaren negentig.
Frontman Rivers Cuomo ontwikkelde een ingewikkelde haat-liefdeverhouding met zijn eigen succes. Hij wilde serieus genomen worden als een gelaagde songwriter, maar merkte dat het publiek puur reageerde op de pop-rock nostalgie van die ene single.
10. Heart – All I Wanna Do Is Make Love to You
De rockzussen Ann en Nancy Wilson van de band Heart scoorden in de jaren tachtig gigantische hits met powerballads als ‘Alone’ en ‘All I Wanna Do Is Make Love to You’.
De nummers werden geschreven door externe songwriters en leverden de band ongekend commercieel succes op, maar de prijs die ze daarvoor betaalden was hoog.
De zussen vonden de teksten van deze commerciële knallers inhoudelijk vreselijk en vonden dat ze de controle over hun eigen artistieke smoel volledig waren kwijtgeraakt.
Ann Wilson weigerde ‘All I Wanna Do Is Make Love to You’ nog langer te zingen omdat ze de boodschap walgelijk vond, waardoor fans van de eighties-sound regelmatig teleurgesteld naar huis keerde.
